تبلیغات
گالری عکسهای داغ - همه چیز درباره استخاره

گالری عکسهای داغ

http://up.iranblog.com/images/tpa8u47rmkwd073ga1h.gif

جمعه 20 فروردین 1389

همه چیز درباره استخاره

نویسنده: عسل   طبقه بندی: عکس ها و مطالب مذهبی، 


به ادامه مطلب بروید

آیا عمل به استخاره واجب است؟
الزام شرعی در عمل به استخاره وجود ندارد ولی بهتر است بر خلاف آن عمل نشود.

بنابر آنچه گفته می‏شود که در کارهای خیر نیازی به استخاره نیست. آیا در مورد کیفیت انجام آنها و یا در مورد مشکلات پیش بینی نشده‏ای که در خلال انجام آنها ممکن است پیش بیاید، استخاره جایز است؟ و آیا استخاره راهی برای شناخت غیب محسوب می‏شود یا اینکه فقط خدا از آن آگاه است؟

استخاره برای رفع حیرت و تردید در انجام کارهای مباح است ، اعم از اینکه تردید در اصل عمل باشد یا در چگونگی انجام آن .بنابر این در کارهای خیر که در آنها حیرت وجود ندارد، استخاره لازم نیست و همچنین استخاره برای آگاهی از آینده شخص یا عمل نمی‏باشد.

آیا برای ازدواج نیازی به استخاره میباشد ؟

قدر متیقن از موارد استخاره مورد تحیر و تردد و نرسیدن به نتیجه علی رغم مشورت است.

آیا استخاره به طریقی كه امروزه در میان ما متداول است، شرعاً وارد و پسندیده است؟ و آیا تكرار آن ضرری دارد اگر با تصدّق همراه شود تا با خواسته استخاره كننده، برابر گردد؟

استخاره به هنگام حیرت و تساوی احتمالات و رجحان نداشتن یك احتمال، به قصد رجاء انجام می شود آن هم پس از فكر و مشورت، اما تكرار آن به سبب حیرت، صحیح نیست مگر در صورت تغییر موضوع و دادن صدقه به مقدار از مال.

مفهوم استخاره

استخاره از ریشه خیر است. [1] برخى از لغت شناسان بر این باورند كه استخاره در كلام عرب به معناى «دعا» آمده است. [2] در مورد معناى اصطلاحى استخاره اقوال مختلفى ذكر شده است كه از مجموع آن ها دو معنا به دست مى آید و سایر معانى یا مصداقى از آنها هستند و یا به آن معانى ارجاع پیدا مى كنند:
معناى اول عبارت است از خیرخواهى و طلب وصول به خیر، این معناى استخاره، درخواست وصول و رسیدن به خیر در تمامى رفتارهایى است كه انسان انجام مى دهد. این حالت در مواردى اتفاق مى افتد كه انسان در فعلى كه انجام مى دهد دغدغه دارد كه مبادا ضرر و شرّى بر كار او مترتب شود و نتواند به منافع فعل مورد نظر دست یابد. ازاین رو با حالت تضرع از خداوند مى خواهد كه نتیجه خیر بر كارش مترتب نماید و ضررهاى احتمالى را از آن دفع كند. این معناى استخاره عام بوده و شامل تمام افعال و تروك آدمى مى گردد و حتى واجبات و محرمات را نیز دربرمى گیرد; ازاین رو برخى روایات ناظر به چنین معناى گسترده اى است براساس روایتى از امام صادق(علیه السلام) هر كس در كارى بدون خیرخواهى وارد گردد، مأجور نخواهد بود.
معناى دوم عبارت است از خیرشناسى و طلب شناخت خیر. هنگامى كه انسان در مقام عمل نمى داند كه این عمل براى او خیر است یا شرّ و فكر و مشورت با دیگران هم نمى تواند وجه خیر بودن عملى را تشخیص دهد، در این هنگام از خداوند مى خواهد خیر و شرّ عمل مورد نظرش را برایش مشخص گرداند.
گفتنى است كه استخاره نوع دوم مورد بحث بوده و با دلایل متعددى مشروعیت این استخاره تبیین شده كه در بحثهاى بعدى به آن اشاره خواهد شد.

پیشینه تاریخى:

از برخى روایات چنین برمى آید كه در دوره پیش از اسلام نوعى استخاره در میان عرب وجود داشته است. [3] طبرسى مى گوید: در جاهلیت میان عربها براى تقسیم ارزاق به سهامى متوسل مى شدند، آنان بواسطه تیرها خیر را در كارهایشان جست و جو مى كردند و در سفر، تجارت، ازدواج و سایر امور به آن تیرها مراجعه مى كردند، تعداد این تیرها سه تا بود بر روى یكى نوشته شده بود «خداوند امر فرموده آن را انجام بده»، و بر روى دیگرى چنین نوشته شده بود «خداوند از این نهى كرده است» و بر روى تیر سوم چیزى نوشته نشده بود و در صورتى كه تیر سوم بیرون مى آمد آن قدر تیرها را بهم مى زدند تا یكى از آن دو تیر قبلى بیرون بیاید. [4] گفته شده كه در جاهلیت این چنین گفته مى شد: «استخر الله فى السماء بخیر لك بعلمه فى القضاء» [5] ولى با ظهور اسلام، این رسم جاهلى در مورد استخاره، كه نوعى دست اندازى به علم غیب تلقى مى شد، مورد نهى اسلام قرار گرفت.
امّا استخاره به معناى دوم (رفع تحیّر در مقام عمل) در پاره اى از موارد در تاریخ اسلام مشاهده مى شود، به عنوان نمونه وقتى كه پیامبر، حضرت على(علیه السلام) را براى تبلیغ به یمن مى فرستاد، او را بر به كارگیرى استخاره، آنگاه كه تصمیم گیرى دشوار گردد، ترغیب كرد [6] و همچنین به هنگام رحلت حضرت رسول(صلى الله علیه وآله) و بروز اختلاف نظر میان صحابه در كیفیت دفن آن حضرت به دنبال دو كس فرستادند كه یكى به شیوه مكیان زمین را شكافت و یكى به روش مدنیان لحد مى ساخت آنگاه عبارت «اللهم خیره لرسولك» را بر زبان آوردند و امر را بر آن نهادند كه هر یك زودتر رسد، روش او را به كار بندند. [7]
پس از رسول خدا(صلى الله علیه وآله)، اهل بیت(علیهم السلام) بارها به اصل استخاره و روشهاى آن اصرار ورزیدند و پیروان خود را به بكارگیرى آن در مواقع تردید توصیه مى كردند.
مفسّران اسلامى از دیرباز در ذیل آیه «و أن تستقسموا بالأزلام» بحثهاى مفصلى را در مورد مشروعیت و روشها و شبهات آن مطرح كرده اند و فقیهان مسلمان در طول تاریخ معمولاً در سه جا از استخاره بحث كرده اند یكى به مناسبت نمازهاى مستحبى كه نماز استخاره نیز یكى از آنها محسوب مى شود، دوم در بحث حج به مناسبت آداب سفر استخاره را یكى از آداب سفر برشمرده اند. سوم آداب نكاح كه استخاره را جزو آنها به شمار آورده اند.
اهمیت استخاره به گونه اى بوده كه تك نگاریهایى هم در مورد آن تدوین شده شاید اولین كتاب در این خصوص، كتاب "الاستخاره و الاستشاره" نوشته ابوعبدالله زبیرى در اوائل قرن چهارم باشد [8] البته ظاهراً كتاب "فتح الابواب"، سیدبن طاووس در قرن هفتم (589 ـ 664) جامعترین و مهمترین كتاب در زمینه استخاره مى باشد.

مشروعیت استخاره

همه مذاهب اسلامى اصل استخاره را پذیرفته اند، [9] (هر چند نسبت به برخى از روشهاى آن تشكیك كرده اند). براى مشروعیت و اعتبار استخاره به دلایل زیر استناد شده است:

1ـ آیات قرآن

هر دو معناى استخاره (خیرجویى و خیرشناسى) نوعى دعا و درخواست از ایزد منّان تلقى مى شود كه فرد متحیّر عاجزانه از خداوند عالم و قادر مى خواهد نتیجه خیر بر اعمال او مترتب نماید و یا خیر را در كوره راههاى متعدد به او شناساند، از این رو آیاتى كه مشروعیت دعا و درخواست از خداوند عالم را بیان مى كنند، شامل استخاره نیز مى شوند، خداوند مى فرماید: «و اِذَا سَاَلَكَ عِبادى عَنّى فَاِنّى قَریبٌ اُجیبُ دَعوَةَ الدّاعِ اِذا دَعانِ فَلیَستَجیبوا لى و لیُؤمِنوا بى لَعَلَّهُم یَرشُدون; و هنگامى كه بندگان من، از تو درباره من سؤال كنند، بگو من نزدیكم و دعاى دعا كننده را به هنگامى كه مرا مى خواند پاسخ مى گویم، پس باید دعوت مرا بپذیرند و به من ایمان بیاورند تا راه یابند (و به مقصد برسند). (بقره/2، 186)

2ـ روایات

روایات بسیارى در منابع شیعه و سنى بر مشروعیت استخاره دلالت مى كنند كه تنها به چند مورد اشاره مى گردد: اولین روایت، روایت جابر است كه مورد قبول تمامى مذاهب اسلامى است، جابر بن عبدالله گوید: پیامبر(صلى الله علیه وآله) به ما استخاره را مى آموخت همانگونه كه سوره هاى قرآن را آموزش مى داد. [10]
مفضل گوید از حضرت صادق(علیه السلام) شنیدم كه مى فرمود: هیچ بنده مؤمنى استخاره نكند جز آن كه خداوند، براى او خیراندیشى نماید هر چند حوادث ناگوارى براى او پیش آید. [11]

روشهاى استخاره

استخاره به معناى دوم (خیرشناسى) به روشهاى مشروعى از طرف دین نیاز دارد، از این رو در روایات، راههاى متعددى براى بازشناسى خیر از شر در كارها بیان شده است كه به دلیل اختصار به چهار روش اشاره مى شود:

1ـ استخاره با كاغذ (ذات الرقاع)

استخاره با كاغذ مورد توجه بسیارى از بزرگان بوده است و كیفیت آن چنین است كه بر روى سه كاغذ نوشته مى شود «بسم الله الرحمن الرحیم خیرة من الله العزیز الحكیم لفلان بن فلان افعل» و بر سه كاغذ دیگر همان ذكر نوشته شده ولى بجاى افعل «لاتفعل» نوشته مى شود. آنگاه هر شش كاغذ را زیر سجاده گذارده، دو ركعت به هر كیفیتى كه بخواهد مى خواند و بعد از نماز سجده كرده و در آن صد مرتبه مى گوید: استخیر الله برحمته خیرةً فى عافیة» سپس آن اوراق را مخلوط كرده و هر بار یكى از آنها را بیرون مى آورد چنانچه سه تا از كاغذ افعل داشت آن را انجام مى دهد و چنانچه سه تا از آنها لاتفعل داشت آن را انجام نمى دهد ولى اگر بر روى یكى افعل نوشته شده بود و بر روى دیگر لاتفعل، تا پنج كاغذ بیرون آورد و بر طبق اكثریت عمل نماید. [12]

2ـ استخاره با دعا

در این روش یكى از دعاهاى وارده را خوانده و سپس ذكر استخیر الله را در امور عادى هفت بار و در امور مهم صد بار مى گوید و آنگاه به قلب خود رجوع كند كه به كدام یك از راههاى مورد تردید متمایل تر است و به همان جایى كه قلبش تمایل پیدا كرده عمل نماید، گفتنى است كه دعاهایى كه در روایات وارد شده داراى مضامین متنوّعى است و از اینجا معلوم مى شود ذكر بخصوصى معتبر نیست هر چند مناسب تر است كه از ادعیه وارده در استخاره بهره مند گردد یكى از آن دعاها چنین است: یا ابصر الناظرین و یا أسمع السامعین و یا اسرع الحاسبین و یا ارحم الراحمین صل على محمد و على اهل بیته و خرّ لى فى كذا و كذا. [13]
پیامبراكرم(صلى الله علیه وآله) در مورد استخاره به دعا مى فرماید: اى انس هرگاه تصمیم به انجام كارى گرفتى هفت بار از خدا خیرخواهى كن آنگاه توجه كن كه كدام یك از دو كار به قلب تو سرعت مى گیرد پس خیر در آن است و آن را انجام بده.

3ـ استخاره با قرآن

امروزه این نوع استخاره متداول تر است و شرط اساسى استخاره با قرآن داشتن طهارت جسمى و روحى و آشنا بودن با معنا و تفسیر قرآن و درك مناسبت آیات با موضوع مورد استخاره مى باشد. [14]
استخاره با قرآن داراى چند روش است كه تنها به دو مورد آن اشاره مى گردد: اول: نخست سه بار سوره اخلاص را خوانده، سپس سه بار صلوات مى فرستد و این دعا را مى خواند «اللهم تفألت بكتابك و توكّلت علیك فارنى من كتابك ما هو مكتوم من سرّك المكنون فى غیبك» بعد قرآن را باز كرده و استخاره را از خط اول در سمت راست ملاحظه مى كند. [15]
دوم: روش دیگر این است كه پس از خواندن دعا، قرآن را باز نموده و پس از هفت بار ورق زدن به عقب، شش سطر از پشت صفحه هفتم شمرده و در سطر هفتم استخاره را ملاحظه مى نماید. [16]

4ـ استخاره با تسبیح

این روش نیز داراى اقسامى است كه به دو مورد آن اشاره مى گردد:
اول: تسبیح را گرفته و سه بار بر پیامبر و آلش صلوات فرستاده و مقدارى از تسبیح را جدا نموده و دو تا و دو تا مى شمارد چنان چه یك مهره باقى ماند مفهومش امر به آن عمل، و اگر دو تا باقى ماند، مفهومش نهى از آن است. [17]
دوم: پس از قرائت و دعا یك قبضه از تسبیح را بگیرد و هشت هشت جدا كند پس اگر یكى باقى ماند بطور كلى خوب است و اگر دو تا باقى ماند یك نهى دارد و اگر سه تا بماند فعل و تركش مساوى است و اگر چهار تا ماند دو نهى دارد و اگر پنج تا ماند بعضى گفته اند كه تعب و رنج دارد و بعضى گفته اند در آن ملامت است و اگر شش تا ماند نهایت خوب است و باید تعجیل كرد و اگر هفت تا ماند حكمش مانند پنج تا است و اگر هشت تا ماند چهار نهى دارد. [18]

جایگاه و قلمرو استخاره

استخاره به معناى خیرجویى در تمامى افعال و تروك انسان جارى است ولى استخاره به معناى خیرشناسى داراى محدودیت است و در هر جایى كاربرد ندارد. بر این اساس در مواردى كه انسان تردید داشته باشد و با نیروى عقل نتواند خیر و شرّ كارها را مورد بازشناسى قرار دهد و دین نیز بیانى نداشته باشد، به استخاره مراجعه مى شود لذا در موارد ذیل به استخاره رجوع نمى شود:
1ـ مواردى كه حكم آن توسط شرع مشخص شده است مانند انجام واجبات و ترك محرمات و انجام مكروه و مستحب (مگر در صورت تزاحم بین دو مستحب)
2ـ مواردى كه عقل حكم قاطع و روشنى در مورد خیر و شرّ فعلى داشته باشد.
3ـ مواردى كه بتوان با مشورت دیگران خیر را از شرّ بازشناسى كرد.
4ـ مواردى كه قصد استخاره كننده اطلاع از حوادث آینده باشد.
بنابراین قلمرو استخاره مباحاتى خواهد بود كه به وسیله عقل، شرع، مشورت با دیگران خیر از شرّ بازشناسى نشود. و از سوى دیگر مفاد استخاره، رفع تحیّر در مقام عمل و فعل است و با آتیه بینى و كف بینى و امثال آن تفاوت اساسى دارد.

پى‏نوشتها:


1 . لسان العرب، ابن منظور، ج 4، ص ؟.
2 . السرائر، ابن ادریس حلّى، ج 1، ص 314.
3 . دائرة المعارف بزرگ اسلامى، ج 8، ص 168.
4 . مجمع البیان، ابوعلى فضل بن الحسن طبرسى، ج 3، ص 244.
5 . دائرة المعارف الاسلامیة، ج 2، ص 84.
6 . امالى طوسى، ج 1، ص 151.
7 . دائرة المعارف بزرگ اسلامى، ج 8، ص 168.
8 . همان، ص 87.
9 . الموسوعة الفقهیة المیسرة، محمدعلى انصارى، ج 2، ص 281; موسوعة الفقه الاسلامى، ج 5، ص 116.
10 . بحارالانوار، محمدباقر مجلسى، ج 88، ص 224; سنن ابن ماجه، كتاب اقامة الصلاة، ب 188، ح 1383، ج 1، ص 440.
11 . فتح الابواب، سیدبن طاووس، ص 132.
12 . فروع كافى، محمد بن یعقوب كلینى، ج 3، ص 47; تهذیب الاحكام، محمدبن حسن طوسى، ج 3، ص 181.
13 . وسائل الشیعه، ج 5، ص 214.
14 . بحارالانوار، ج 88، ص 265.
15 . بحارالانوار، ج 88، ص 241.
16 . همان، ص 242.
17 . چه باید كرد؟، محمدرضا ضمیرى، ص 81.
18 . حاشیه مفاتیح الجنان، شیخ عباس قمى، ص 6 ـ 375.

 


مترجم متن 16 زبان زنده دنیا

از جمله زبان فارسی

  1 cd

سایت های خارجی را با زبان فارسی باز كنید

سازگاری كامل با محیط های مختلف به خصوص محیط وب

و نرم افزارهای Internet Explorer و Firefox

سازگاری كامل با ویندوز XP , ویستا

قویترین و محبوبترین مترجم متن

ترجمه دو طرفه برای هر یك از 16 زبان

 ( از جمله زبان فارسی )

http://baharestan.biz/uploads/PCd90_3.jpg

                

قیمت : 5000   تومان


 


طبقه بندی

نویسندگان

  • آخرین پستها

  • ابر برچسبها

آمار وبلاگ

  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :